Muzeum Ludzi Gór w Nowym Targu

Fot. Wacław Chojna z żoną Marią; źródło: Wikimedia Commons Historie ludzi gór   to tytuł mojej nowej książki... która istnieje na razie dopiero w rękopisach (piszę ręcznie, bo to najbardziej stymuluje mózg)... czeka na zeskanowanie i przetworzenie przez AI na plik tekstowy... Natomiast Jolka (moja żona i współautorka powieści historycznych) kończy naszą powieść biograficzną o Bolesławie Prusie i jego przygodach w Nowym Targu, Zakopanem, Szczawnicy i Krościenku nad Dunajcem (premiera zapowiadana jest na wrzesień, by spleść się z dwiema ekranizacjami Lalki ).  A tymczasem przedstawię Wam postać z tablicy pamiątkowej, umieszczonej na budynku przyszłego (tego realnego, a nie tylko wirtualnego, jak obecnie) Muzeum Ludzi Gór. Wacław Chojna "Świerk" to postać, która swoimi opowieściami ukształtowała umysłowość mojej mamy. Zasłużony żołnierz Wojska Polskiego i Armii Krajowej, a do tego pasjonat sportu: uprawiał szermierkę, woltyżerkę, jeździectwo, narciarstwo, łyżwiarstwo, szybownict...

  Fot. Portret Władysława Orkana; źródło: Wikimedia Commons / Wikipedia  WŁADYSŁAW ORKAN – CYTATY   Władysław Orkan (1875-1930), piewca „mizerii góralskiej”, jak nikt inny potrafił oddać ducha Gorców i skomplikowaną naturę górali. Choć rzadko pisał aforyzmy w formie krótkich haseł (częściej były to gęste, filozoficzne zdania wplecione w opisy przyrody i losów ludzkich), to z jego dzieł - takich jak W roztokach czy Listy ze wsi - można wyłuskać esencję jego myśli. Oto 21 wybranych aforyzmów i passusów Orkana dotyczących Gorców, Nowego Targu oraz relacji górali z historią (wybrane przez ChatGPT): 🏔️ O Gorcach i naturze „Gorce to nie tylko góry, to stan duszy, która szuka samotności w gęstwinie świerków.” „W Gorcach cisza ma swój głos, który słyszą tylko ci, co potrafią milczeć.” „Pustka hal jest pełna wspomnień tych, co tu przed nami owce pasali.” „Góry uczą pokory, bo pokazują, jak mały jest krzyk człowieka wobec milczenia skał.” „Mgły nad Gorcami są...

Jak to się zaczęło?  Gdy jakiś czas temu pisałem autobiografię Pamięć i fantazja - uświadomiłem sobie, że z domem moich dziadków (Anna z Holiczów i Franciszek Jeziorczak) w nowotarskiej dzielnicy Kowaniec wiążą się bardzo ciekawe historie. Nasz ród przysporzył naszemu narodowi kilku nieprzeciętnych rodaków, a z domem na zielonym szlaku (Nowy Targ - Turbacz) zwiazane były też kolejne wybitne osobowości. Takie miejsce koniecznie należy uwiecznić tablicą pamiątkową - pomyślałem... i zamiar zrealizowałem dwa lata temu. Na tablicy nie znalazły się osoby, co do których nie miałem pewności, czy fizycznie nawiedziły tę góralską chałupę między Długą Polaną a Bramą w Gorce... ale: SZUKAJCIE, A ZNAJDZIECIE.  Zacząłem przepytywać mamę oraz rzuciłem się na różne dokumenty - i tak oto do tamtej listy dorzucić już mogę kolejnych ludzi gór... Robi się coraz ciekawiej... Franek Szmaciarz, znany obecnie jako  Władysław Orkan, zahaczał o dom Jeziorczaków, wędrując z Poręby Wielkiej do Noweg...

Witajcie na oficjalnym blogu, poświęconym kreowaniu wyjątkowego miejsca. Muzeum Ludzi Gór w Nowym Targu - to projekt, który powstaje z pasji do gór i z szacunku dla tradycji Podhala. Na razie to tylko projekt cyfrowy... na otwarcie drzwi w rzeczywistym, realnym muzeum trzeba będzie jeszcze poczekać - ale już dziś zapraszam do systematycznego zapoznawania się z moimi HISTORIAMI LUDZI GÓR.   Dlaczego właśnie ja postanowiłem stworzyć takie muzeum? Dlaczego jego siedzibą będzie stolica Podhala? Dlaczego akurat Karpaty? Odpowiedzi - w swoim czasie. Teraz tylko zapytam przewrotnie i prowokacyjnie: DLACZEGO DOTYCHCZAS NIKT NIE WPADŁ NA POMYSŁ STWORZENIA TAKIEGO MUZEUM?! Jeszcze raz się polecam. Ten blog będzie kroniką budowy - od pomysłu do realizacji.  WOJCIECH WIERCIOCH